Veelgestelde vragen

Dia Doorstroomtoets

• Algemeen: is de doorstroomtoets verplicht voor alle leerlingen?

  De Dia Doorstroomtoets is geschikt voor leerlingen uit groep 8 die verplicht zijn om deel te nemen aan een doorstroomtoets. Deze verplichting geldt niet voor: 

  • Leerlingen die minder dan 4 jaar in Nederland zijn en het Nederlands onvoldoende beheersen om een doorstroomtoets te kunnen maken.  
  • Leerlingen die naar verwachting uitstromen naar dagbesteding in het voortgezet speciaal onderwijs of voor wie het arbeidsmarktgerichte uitstroomprofiel geldt. 
  • Leerlingen met een IQ beneden de 75, mits de IQ-test binnen de afgelopen twee jaar is afgenomen.  

  Voor bovengenoemde drie groepen leerlingen geldt dat zij wel mee mogen doen met een doorstroomtoets, maar dat dit niet verplicht is. Al dan niet deelnemen aan een doorstroomtoets wordt, in overleg met de ouders, door de school in samenspraak met het bestuur besloten. Doen de leerlingen mee, dan verwachten wij dat de resultaten van deze leerlingen ook met BRON uitgewisseld worden.  

• Algemeen: is er meer informatie over het doorverwijzen van po naar vo?

  Ja, die is te vinden via de PO en VO raad, kijk dan bij deze link. Ook het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft een handige visual gemaakt, deze kan je hier downloaden.

• Algemeen: hoe gaat de inspectie om met de resultaten van de doorstroomtoets 2027?

  Meer informatie hierover vind je via de site van de Inspectie van het Onderwijs, kijk via deze link. 

• Algemeen: is er meer informatie over de nomering van de Dia Doorstroomtoets?

  Ja, kijk hiervoor bij het CVTE via deze link of deze link. 

• Algemeen: zijn leerlingen die naar het praktijkonderwijs gaan verplicht om de doorstroomtoets te maken?

  Als de leerling naar het praktijkonderwijs gaat, maar niet onder een van deze categorieën valt, moet de leerling de doorstroomtoets wel maken.  

  • Leerlingen die minder dan 4 jaar in Nederland zijn en het Nederlands onvoldoende beheersen om een doorstroomtoets te kunnen maken.  
  • Leerlingen die naar verwachting uitstromen naar dagbesteding in het voortgezet speciaal onderwijs of voor wie het arbeidsmarktgerichte uitstroomprofiel geldt. 
  • Leerlingen met een IQ beneden de 75, mits de IQ-test binnen de afgelopen twee jaar is afgenomen.  

• Algemeen: wat zijn de kosten voor deelname aan de doorstroomtoets?

  Deelname aan de doorstroomtoets is geheel kosteloos en vrijblijvend. Je zit nergens aan vast. 

• Algemeen: welke feiten en fabels zijn er over de overgang van po naar vo?

  De Inspectie van het Onderwijs heeft een handig document gemaakt waarin alle informatie staat over de overgang van de basisschool naar het voortgezet onderwijs. Download het bestand op de website van de Inspectie van het Onderwijs.

• Inhoud: is de Dia Doorstroomtoets gecertificeerd?

  Ja, de toets is officieel toegelaten door de staatssecretaris. Dit is gebeurd op basis van de beoordeling door het CvTE die de toets inhoudelijk en onderwijskundig heeft goedgekeurd. COTAN heeft positief geoordeeld over validiteit en betrouwbaarheid.

• Inhoud: hoe werkt de adaptiviteit van de Dia Doorstroomtoets?

  De toetsonderdelen lezen en rekenen zijn adaptief. Het uitgangspunt van de adaptiviteit in de doorstroomtoets is dat alle leerlingen optimaal tot hun recht komen. De Dia Doorstroomtoets biedt adaptieve routes waarmee leerlingen getoetst worden op hun eigen niveau. Wij hebben gekozen voor een model van adaptiviteit waarbij vragensets gefaseerd worden aangeboden. Dit model wordt multistage testing (MST, meerfase toetsen) genoemd. Leerlingen worden op basis van een set gemaakte vragen naar een module met een set makkelijkere of moeilijkere set vragen gestuurd. Het voordeel van adaptief toetsen is dat de toetsen korter zijn. Ook is deze manier van toetsen motiverender voor leerlingen. De toegewezen set met vragen is op het niveau van de leerling, dus niet te makkelijk of te moeilijk.

• Inhoud: waarom is rekenen zwaarder qua weging dan begrijpend lezen?

  In de doorstroomtoets worden de onderdelen gewogen om tot een verantwoord advies te komen betreffende het vervolgonderwijs. Rekenen telt daarin voor 45% mee, de taalonderdelen samen vormen 55% van de weging. Binnen het onderdeel taal weegt lezen het zwaarst. Deze weging is tot stand gekomen op basis van onderzoek en is bepaald door het Beoordelingskader voor doorstroomtoetsen. De weging van de toetonderdelen is dus voor alle doorstroomtoetsen hetzelfde.  

• Inhoud: wat houdt het gezamenlijke anker in bij de doorstroomtoetsen?

  Het doel van het anker is alle doorstroomtoetsen vergelijkbaar te maken. Alle doorstroomtoetsaanbieders zijn verplicht dit anker af te nemen. Het gaat om een aantal items die zijn verdeeld over de onderdelen lezen, taalverzorging en rekenen. De geschatte afnameduur is een uur. Het maakt de afnameduur van de doorstroomtoets slechts 15 minuten langer omdat wij ervoor gekozen hebben het anker op te nemen als een vast onderdeel van onze eigen toets (en de leerlingen dus niet extra te belasten). Het anker wordt samengesteld door vragen van alle aanbieders. Hierdoor wijken sommige vragen af van ons concept en/of onze visie.

• Inhoud: worden de studievaardigheden ook getoetst?

  In de nieuwe referentieniveaus zijn de 'studievaardigheden' ondergebracht bij resp. 'lezen ('tekstbegrip' en 'opzoeken') en rekenen (o.a. aflezen van grafieken en tabellen). Daarmee komt 'studievaardigheden' als apart onderdeel te vervallen. 

• Wat zijn de belangrijkste kenmerken van de Dia Doorstroomtoets?

  De belangrijkste kenmerken van de Dia Doorstroomtoets zijn:

  • Digitaal
  • Adaptief
  • In één dagdeel af te nemen
  • Wetenschappelijk onderbouwd
  • Digitale en inzichtelijke leerling-, groeps-, en schoolrapportages
  • Meet de verplichte onderdelen lezen, taalverzorging en rekenen.

• Wat zijn typisch inhoudelijke kenmerken van de Dia Doorstroomtoets?

  De Dia Doorstroomtoets bestaat uit de onderdelen lezen, taalverzorging en rekenen. Deze onderdelen worden op dezelfde manier getoetst als in de Dia volgtoetsen, die bovendien diagnostisch zijn. 
   
  Bij het onderdeel lezen bestaat uit aantrekkelijke en rijke teksten. We zorgen altijd voor interessante teksten en een begrijpelijke vraagstelling, leerlingen mogen niet gefrustreerd raken doordat ze de vragen niet begrijpen. 
   
  Bij de toets voor taalverzorging gaat het om de woordspelling en de werkwoordspelling. Kenmerkend is dat er een dictee wordt afgenomen en dat leerlingen zo weinig mogelijk foute woordbeelden tegenkomen.  
   
  Bij het onderdeel rekenen is taal zoveel mogelijk vervangen door beeld. Zo wordt de rekenvaardigheid zuiverder getoetst en niet taal. Naast kale opgaven zijn er opgaven met contexten uit het dagelijkse leven.  
   
  Het advies voor vervolgonderwijs wordt onder andere bepaald door het toetsadvies van de doorstroomtoets. Die eindscore is gebaseerd op de gewogen scores op de drie toetsonderdelen. De taaltoetsen samen tellen voor 55% mee (begrijpend lezen 30% en taalverzorging 25% ). Rekenen telt voor 45% mee. Uit de analyses blijkt dat alle drie de toetsen een unieke bijdrage leveren aan de voorspellende waarde van het toetsadvies.  

• Bij welke onderwijsvisie sluit de Dia Doorstroomtoets aan?

  De Dia Doorstroomtoets sluit aan bij een ontwikkelingsgerichte onderwijsvisie. Deze visie gaat ervan uit dat leerlingen zich ontwikkelen op basis van betekenisvolle en voor hen interessante inhouden die aansluiten aan hun vaardigheidsniveau. Daarom kun je de Dia Doorstroomtoets inzetten als onderdeel van ons leerlingvolgsysteem (LVS) met diagnostische volgtoetsen. Deze zijn gebaseerd op een ontwikkelingsgerichte visie op leren. Leerlingen ontwikkelen zich op basis van betekenisvolle en voor hen interessante inhouden. Lezen toetsen wij daarom aan de hand van interessante teksten die kinderen uitdagen. Teksten die niet te moeilijk, maar zeker ook niet te makkelijk zijn. Onze rekentoetsen gaan uit van de context van het dagelijks leven. Het rekenen is daarin functioneel en betekenisvol. Bovendien zijn onze rekenopgaven zo beeldend mogelijk, zodat leerlingen niet door de taal van de opgaven worden belemmerd. 
   
  Wij vinden het belangrijk dat toetsen informatie geven over de verbeterpunten. De Diatoetsen zijn daarom diagnostisch. Ze geven inzicht in de zwakke, maar ook in de sterke kanten van leerlingen. Ze bieden handvatten voor een gerichte aanpak en gedifferentieerd werken. De doorstroomtoets zien wij niet als een momentopname maar als het einde van een langere periode waarin een leerling gevolgd wordt. 
   
  Ten slotte is het aantrekkelijk dat Dia ook materiaal biedt dat aansluit bij de toetsen: Diaplus Tekstenlab, een online teksten- en oefeningenbank. In deze materialenbank zijn onder andere tijdschriften te vinden. Na afloop van onze volgtoetsen voor begrijpend lezen krijgen leerlingen zo’n tijdschrift met interessante teksten op hun niveau of iets daarboven. Toetsen en materiaal zijn op een transparante wijze met elkaar verbonden door gebruik van de kleurencodering. 

• Wanneer kan de Dia Doorstroomtoets worden afgenomen?

  De Dia Doorstroomtoets is af te nemen tussen 25 januari - 12 februari 2027.

• Hoelang duurt de Dia Doorstroomtoets?

  De totale tijd van de doorstroomtoets is ongeveer 2,5 - 3 uur (excl. pauze). Scholen kiezen zelf of ze alle onderdelen in één dag willen maken, of op twee achtereenvolgende dagen. Hieronder vind je de gemiddelde tijd per onderdeel.  

  

  Een korte toets past onderwijskundig gezien beter bij de nieuwe functie die de doorstroomtoets nu heeft: een second opinion. Op basis van uitgebreid vooronderzoek zijn de beste items geselecteerd die bijdragen aan een goed onderscheidend en voorspellend vermogen. Daarnaast is de toets korter door de ingebouwde adaptiviteit.  
  
  Let op: het lukt niet alle leerlingen om de toets binnen een dagdeel af te nemen, daarom adviseren wij om meer tijd in te plannen.

• Op welk moment kun je nu het beste een volgtoets in groep 8 afnemen, nu de doorstroomtoets al in februari plaatsvindt?

  Beantwoord hiervoor eerst de volgende vraag: Met welk doel neem je de toets af? Gebruik je het als informatie om de leerdoelen te bepalen en/of wil je het als extra onderbouwing van het voorlopige schooladvies?

  Wil je leerdoelen vaststellen?
  Heb je de eindmeting van groep 7 afgenomen, dan kan je die resultaten gebruiken om leerdoelen te formuleren voor de eerste maanden van groep 8.
  Je kan er ook voor kiezen om in plaats van de eindmeting van groep 7 de beginmeting van groep 8 af te nemen. Deze toets helpt eveneens bij het vaststellen van leerdoelen voor de komende periode.

  Wil je de toets gebruiken ter ondersteuning van het schooladvies?
  Dan kan je in november de middenmeting van groep 8 afnemen. Ook de beginmeting van groep 8 kan hiervoor worden ingezet als extra onderbouwing van het (voorlopige) schooladvies.
  
  Oefenen voor de Dia Doorstroomtoets
  Als voorbereiding kan je in oktober, november of december de Dia Proeftoets afnemen.
  Let op: de resultaten van deze toets zijn beperkt en bedoeld als onderzoeksresultaten. Voor leerlingen is het vooral een fijne kennismaking met de Dia Doorstroomtoets. 

• Kunnen de teksten van lezen op papier worden afgenomen?

  De teksten van het onderdeel lezen van de Dia Doorstroomtoets 2026 kunnen drie dagen voor de toetsafname gedownload en geprint worden. Strikte geheimhouding van de teksten is noodzakelijk, dit staat ook benoemd in de directieverklaring. De leerkracht mag de teksten niet voor afname inzien. De teksten mogen niet eerder dan bij de start van de toets lezen worden uitgedeeld aan de leerlingen. Leerlingen mogen op de papierenversies arceren en schrijven. Direct na afname worden alle teksten ingeleverd bij de leerkracht. Na afname verstuurt de leerkracht alle geprinte versies retour naar Dia.

• Hoe kan ik mij aanmelden voor de Dia Proeftoets en de Dia Doorstroomtoets?

  Aanmelden voor de Dia Proeftoets kan via  deze link. Aanmelden voor de Dia Doorstroomtoets kan vanaf 1 oktober. Je kan je wel alvast inschrijven voor de notificatie via deze link. 

• Welke computers, tablets, iPads zijn compatibel voor afname van de Dia Doorstroomtoets?

  De Dia Doorstroomtoets wordt gemaakt in een webbased omgeving. De toets kan op verschillende devices worden afgenomen, bijvoorbeeld op iPads, Chromebooks, laptops, Snappets, etc. 

   

• Wat zijn de systeemeisen voor de Dia Doorstroomtoets?

  De systeemeisen voor de Dia Doorstroomtoets: 

  • Up-to-date versie van de browsers Google Chrome, Microsoft Edge, Mozilla Firefox of Safari. Het gebruik van Internet Explorer wordt afgeraden. Cookies en popups moeten worden toegestaan. 

  • Computer of laptop met Windows 7 of hoger, Mac OS 10.9 of hoger of een recente Linux/Unix versie. 

  • Tablet met besturingssysteem iOS 10 of hoger (Apple) of Android 5 of hoger, bijgewerkt met de laatste updates. 

  • Beeldschermresolutie: minimaal 1024 x 768 pixels. 
  • Een minimale downloadsnelheid van 0.5 Mb/s en uploadsnelheid van 0.2 Mb/s per leerling wordt aanbevolen. 
  • Aangeraden wordt om diatoetsen.nl en dia.nl als vertrouwde domeinen in de firewall in te stellen.
  • Indien je gebruik maakt van de contentfilter van Apple, dien je deze uit te schakelen voor de website. 

   

• Is de Dia Doorstroomtoets geschikt voor leerlingen met dyscalculie?

  De Toetswijzer beschrijft de inhoudelijke eisen voor de doorstroomtoetsen in groep 8 geeft daarnaast richtlijnen voor voor organisatie, afname en toegankelijkheid. Deze richtlijnen zijn opgesteld volgens het beoordelingskader van het College voor Toetsen en Examens (CvTE). In de Toetswijzer staat welke onderdelen de toetsen moeten bevatten (lezen, taalverzorging en rekenen) en wat leerlingen moeten beheersen. Zo voldoen alle officiële doorstroomtoetsen aan dezelfde landelijke normen. De toetswijzer geeft geen aanwijzingen voor speciale aanpassingen voor deze doelgroep. Onze eigen toetshandleiding geeft leerlingen enige ruimte om in eigen tempo te werken, dat geldt dus ook voor de rekentoetsen. 

• Is de Dia Doorstroomtoets geschikt voor alle leerlingen, ongeacht levensovertuiging?

  Bij het tot stand komen van al onze toetsen houden we rekening met de verschillende levensovertuigingen. 

• Is de Dia Doorstroomtoets geschikt voor leerlingen met dyslexie?

  Ja, voor de officiële Dia Doorstroomtoets maken we gebruik van Readspeaker. Ook is het mogelijk om de toetsschermen te vergroten. Tenslotte is het toegestaan om dyslectici extra tijd te bieden en de teksten van lezen op papier aan te bieden. Uit ervaring weten we dat dyslectici de rekenopgaven uit de Dia Doorstroomtoets fijn vinden. Ze bestaan uit zo min mogelijk tekst en de focus ligt op het gebruik van afbeeldingen. 

• Is er een koppeling met de Dia Doorstroomtoets en Basispoort?

  Het is mogelijk om via Basispoort in te loggen bij de Dia Doorstroomtoets. 

• Resultaten: Wat gebeurt er als de leerlingen de Dia Doorstroomtoets hebben ingediend?

  Op het moment dat leerlingen de toetsen afsluiten, zijn de antwoorden bij ons retour. Na de toetsafnames hebben we nog een periode gereserveerd om de normeringen te controleren. Zo kijken we of leerlingen bij vragen geen antwoorden gegeven hebben die toch goed gerekend moeten worden. Landelijk wordt er een normering bepaald voor alle doorstroomtoetsen. 

• Resultaten: wanneer zijn de resultaten van de Dia Doorstroomtoets beschikbaar?

  De resultaten van de Dia Doorstroomtoets zijn vanaf 3 maart 2027 beschikbaar in de Groeiwijzer.  Als de resultaten beschikbaar zijn zal de school een mail ontvangen. Voor de resultaten zijn wij afhankelijk van de landelijk vaststelling van de normering. Wanneer deze later worden vastgesteld dan gepland, zullen de resultaten ook later beschikbaar zijn in de Dia Groeiwijzer.

• Resultaten: kunnen de toetsresultaten van alle doorstroomtoetsen met elkaar vergeleken worden?

  Naast de toevoeging van het gezamenlijke anker, om de doorstroomtoetsen vergelijkbaar te maken, zijn alle doorstroomtoetsen gebaseerd op een verplichte toetswijzer. Alle doorstroomtoetsen geven scores voor taal (lezen en taalverzorging) en rekenen in termen van de referentieniveaus. Ook geven de toetsen een niveau-indicatie voor het voortgezet onderwijs. Deze scores kunnen uiteraard worden vergeleken, ook al worden er verschillende schaalwaarden gebruikt. 

• Resultaten: worden er enkelvoudige of gecombineerde schooladviezen gegeven?

  Er is wettelijke vastgesteld dat er hoofdzakelijk brede toetsadviezen en een enkel toetsadvies 'vwo' gegeven mag worden. Brede toetsadviezen zorgen voor het best voorspellend toetsadvies. Het doel van het toetsadvies in de doorstroomtoets is om een indicatie te geven voor het best passende onderwijsniveau van een leerling. Omdat de toets een momentopname is, is gekozen om in te zetten op brede toetsadviezen. Een andere reden waarom voor dit model gekozen is, is omdat dit de professionele autonomie van de leerkracht versterkt in het proces tot schooladvies. Dit model zorgt er als beste voor dat de doorstroomtoets de functie kan vervullen als tweede objectief gegeven naast het schooladvies.

• Resultaten: worden vragen die niet zijn ingevuld als een fout antwoord gerekend?

  Leerlingen worden aangemoedigd om alle vragen te beantwoorden. De computer geeft aan wanneer een vraag nog niet is beantwoord. Het is voor een leerling wel mogelijk om een antwoord over te slaan, maar krijgt hiervan wel een melding. Voor de niet-ingevulde vragen van leerlingen wordt dit als een fout gerekend wat betekent dat dit geen punten oplevert. 

• Resultaten: is er een koppeling met de Dia Doorstroomtoets vanuit Parnassys en ESIS?

  De Dia Doorstroomtoets heeft een koppeling met het leerlingadministratiesysteem van de school, dus met Parnassys of ESIS. Leerlingen kunnen automatisch ingevoerd worden en resultaten worden automatisch overgezet.  

• Resultaten: hoe weet ik wat de schoolweging is van mijn school?

  Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) berekent ieder jaar de schoolweging. Deze is terug te vinden in jouw LAS of op de website van de inspectie. Kijk hier voor meer informatie.

• Waarom zou ik ook de Dia Proeftoets afnemen?

  De Dia Proeftoets is net als de Dia Doorstroomtoets:

  • Adaptief
  • Gemakkelijk en veilig af te nemen op elke computer, laptop of tablet.
  • Aanpasbaar voor leerlingen met speciale onderwijsbehoeften.

  
  De voordelen van onze Dia Proeftoets:
  

  • Leerkrachten en leerlingen maken kennis met de Dia Doorstroomtoets.
  • De school maakt alvast kennis met de benodigde voorbereiding rondom de doorstroomtoets en de systeemeisen.
  • Na afname van de Dia Proeftoets ontvangen scholen per leerling de percentages per toetsonderdeel en domein.
  • Bij minimale deelname van vijf leerlingen ontvangt de school in januari een rapportage met percentielen en referentieniveaus.